Awers i rewers – która strona monety to przód? Słownik
Awers to przednia strona monety, a rewers to tylna. Tyle mówi krzyżówka. Kolekcjoner musi jednak wiedzieć, jak rozpoznać, która strona jest którą, bo nie zawsze jest to oczywiste. W tym artykule wyjaśniamy awers i rewers, a do tego najważniejsze pojęcia z opisów monet: rant, otok, legendę, pole, znak mennicy i inne.
Awers – co to jest?
Awers (łac. adversus – zwrócony ku) to strona główna, przednia monety. Umieszcza się na niej znak władzy, która monetę emituje:
- na monetach polskich godło – orła, napis „RZECZPOSPOLITA POLSKA” i rok,
- na monetach brytyjskich i krajów Wspólnoty Narodów (Niue, Tuvalu, Wyspy Cooka, Kanada, Australia) portret monarchy, dziś króla Karola III, a wcześniej królowej Elżbiety II,
- na wielu monetach afrykańskich i wyspiarskich herb państwa, nazwę kraju i nominał.
W rzucie monetą awers to w Polsce „orzeł”.
Rewers – co to jest?
Rewers (łac. reversus – odwrócony) to druga, odwrotna strona monety, w rzucie monetą „reszka”. Na monetach obiegowych zwykle jest na nim nominał. Na monetach kolekcjonerskich to rewers jest najciekawszy: znajduje się na nim motyw serii, np. bóstwo, zwierzę, postać z filmu, mapa czy obraz. Dlatego na zdjęciach w sklepie rewers zwykle pokazuje się jako pierwszy, choć formalnie to strona druga.
Jak rozpoznać, która strona jest awersem?
- Szukaj emitenta. Strona z godłem, herbem, portretem władcy lub nazwą państwa to awers.
- Strona z motywem przewodnim serii (zwierzę, mit, postać) to zwykle rewers.
- Sprawdź specyfikację: mennice opisują osobno „awers” i „rewers” (ang. obverse i reverse).
Przykład: na srebrnych monetach z Niue awers ma portret Karola III, napis „NIUE”, nominał i rok, a rewers pokazuje temat monety. Dlaczego monety z wysp Pacyfiku mają nominał w dolarach, wyjaśniamy w artykule Monety Niue, Tuvalu i Wysp Cooka – czy to prawdziwe pieniądze?
Słownik kolekcjonera monet
| Pojęcie | Co oznacza |
|---|---|
| Awers | strona główna z godłem, herbem lub portretem władcy |
| Rewers | strona odwrotna; na monetach kolekcjonerskich motyw przewodni |
| Rant | boczna krawędź monety, gładka, ząbkowana (moletowana) lub z napisem |
| Otok | wypukła obwódka na brzegu awersu i rewersu, chroni rysunek przed ścieraniem |
| Pole | gładkie tło monety wokół rysunku; na monetach Proof lustrzane |
| Legenda | napis biegnący wzdłuż brzegu, np. nazwa państwa |
| Napis w otoku / w polu | napis przy krawędzi albo w środku monety |
| Nominał | wartość nominalna nadana przez państwo, np. 2 dolary |
| Znak mennicy | mała litera lub symbol mennicy, np. „MW” Mennicy Polskiej, „W” West Point |
| Relief / high relief | wypukłość rysunku; high relief to bardzo wysoka, rzeźbiarska wypukłość |
| Stempel | narzędzie z negatywem rysunku, którym bije się monety |
| Nakład | liczba wybitych egzemplarzy; im niższy, tym zwykle wyższa wartość kolekcjonerska |
| Próba | zawartość czystego kruszcu w stopie, np. Ag 999 |
| Proof / BU / Antique Finish | rodzaje wykończenia: lustrzane, menniczy błysk, patynowane |
| Patyna | naturalny lub celowy nalot nadający monecie starszy wygląd |
| Certyfikat (COA) | dokument mennicy z numerem egzemplarza i parametrami |
| Kapsel | przezroczyste, okrągłe opakowanie chroniące monetę |
| Slab | zapieczętowane etui z oceną stanu nadaną przez firmę gradingową (NGC, PCGS) |
Więcej o pojęciach z tabeli przeczytasz w naszych poradnikach:
Awers i rewers w innych językach
- angielski: obverse i reverse, potocznie heads i tails,
- niemiecki: Avers (Vorderseite) i Revers (Rückseite), w rzucie monetą „Kopf oder Zahl”,
- francuski: avers (droit) i revers, w rzucie monetą „pile ou face”.
Najczęstsze pytania
Przednia strona monety – krzyżówka?
AWERS (5 liter). Tylna, odwrotna strona monety to REWERS (6 liter), a boczna krawędź to RANT.
Orzeł to awers czy rewers?
Na monetach polskich orzeł jest na awersie. Strona z nominałem, czyli „reszka”, to rewers.
Rewers co to znaczy?
Rewers to odwrotna strona monety, medalu lub banknotu. Słowo pochodzi od łacińskiego reversus, czyli odwrócony.
Czy na monecie kolekcjonerskiej ważniejszy jest awers czy rewers?
Dla kolekcjonera zwykle rewers, bo to on niesie motyw serii. Awers informuje, kto monetę wyemitował.
Podsumowanie
Awers to strona emitenta (godło, herb, portret władcy), rewers to strona z motywem, a rant to krawędź. Gdy znasz te pojęcia, łatwiej zrozumiesz opisy monet i porównasz emisje. Zobacz, jakie motywy kryją rewersy monet w kategorii Srebrne monety.